De klassieke visgraatvloer hangt al jaren op elk interieurmoodboard, maar dit jaar krijgt het patroon een stevige upgrade. Walvisgraat heet het: dezelfde herkenbare V-vorm, maar dan met planken die twee tot drie keer breder zijn dan bij traditioneel visgraat. Het resultaat oogt minder druk en veel volwassener, en dat is precies waarom stylisten het patroon dit jaar massaal omarmen. Waar visgraat de afgelopen jaren soms als een beetje gedateerd werd gezien, jaren-30-huis en al, geeft de bredere variant het motief een eigentijdse en stoere twist.
Wat walvisgraat anders maakt dan gewone visgraat
Bij een reguliere visgraatvloer liggen smalle planken van zo'n 7 tot 10 centimeter breed in een verspringend patroon. Walvisgraat gebruikt planken van 15 tot wel 25 centimeter, waardoor de graten van het patroon veel groter en rustiger ogen. Je ziet minder lijnen per vierkante meter en dat maakt een ruimte optisch groter. Vooral in woonkamers met veel raampartijen komt dat groter-effect goed tot zijn recht, omdat het daglicht minder wordt onderbroken door voegen tussen de planken.
Het patroon zelf is trouwens niet nieuw. Het is een variant op het eeuwenoude visgraatmotief, dat teruggaat tot Romeinse bestratingstechnieken en pas eeuwen later populair werd als vloerpatroon in Franse kastelen onder Lodewijk XIV. Wie meer wil weten over de oorsprong van het patroon kan terecht op de Wikipedia-pagina over het herringbone-patroon. Walvisgraat is in die zin niks anders dan hetzelfde eeuwenoude idee, uitvergroot voor de moderne, ruimere woonkamer.
Donkere tinten zijn terug van weggeweest
Waar het de afgelopen jaren om lichte eik en grijstinten draaide, zie je nu een duidelijke verschuiving richting donkerder hout. Diepbruin, gerookt eiken en zelfs zwartgeblakerde afwerkingen duiken op in showrooms door het hele land. Twijfel je nog tussen licht en donker, lees dan ook ons artikel over de keuze tussen een lichte of donkere houten vloer, want die afweging speelt bij walvisgraat nog sterker dan bij een gewone plankenvloer.
De donkere kleuren werken vooral goed in combinatie met de bredere planken van walvisgraat. Bij smalle visgraat oogt een donkere kleur al snel druk, terwijl bredere planken de tint juist de ruimte geven om rustig te blijven ogen. Combineer het met een mat afgewerkte plint en je voorkomt dat de vloer te glimmend en daardoor kil aanvoelt. Wie voor een lichtere ruimte kiest, kan het contrast juist opzoeken met lichte muren en veel groen, zodat de donkere vloer als anker fungeert in plaats van als donker gat.
Hongaarse punt als stoer alternatief
Naast walvisgraat wint ook de Hongaarse punt terrein, het patroon waarbij de planken diagonaal aflopen tot een scherpe punt in plaats van de rechte rand van visgraat. Het oogt strakker en formeler en wordt vaak gecombineerd met bredere planken voor een nog krachtiger effect. Beide patronen delen dezelfde oorsprong, maar Hongaarse punt kwam pas later in zwang en wordt van oudsher geassocieerd met statige herenhuizen en representatieve ruimtes.
Wie een patroonvloer overweegt, doet er goed aan eerst te kijken naar de rest van het interieur. Een sober ingerichte ruimte kan wel tegen een opvallend patroon, maar in een kamer vol kleur en decoratie kan een drukke vloer al snel overweldigend worden. Stylisten adviseren dan ook vaak om bij een patroonvloer de muren en het meubilair juist rustig te houden, zodat de vloer de hoofdrol krijgt zonder dat de ruimte druk aanvoelt.
PVC-visgraat voor wie geen gedoe wil
Niet iedereen wil de kosten en het onderhoud van massief hout. Daarom neemt het aandeel PVC in visgraat- en walvisgraatpatroon flink toe. De kwaliteit van de dessins is inmiddels zo goed dat je van een afstandje nauwelijks verschil ziet met echt hout, terwijl PVC bestand is tegen water en krassen en uitstekend werkt op vloerverwarming. Wie meer wil weten over de voor- en nadelen van kunststof vloerbedekking, leest ook ons artikel over waarom tegellaminaat zo populair is, want dezelfde afwegingen gelden grotendeels voor PVC-visgraat.
Een voordeel van PVC dat vaak wordt vergeten: de planken zijn dunner dan massief hout, waardoor de vloer minder hoogte inneemt. Handig als je een drempelloze overgang tussen kamers wilt maken, of als je toch al worstelt met een lage plafondhoogte. Bovendien is PVC eenvoudiger te leggen dan massief parket, waardoor de arbeidskosten vaak lager uitvallen.
Andere patroonvloeren die nu ook opkomen
Walvisgraat staat niet op zichzelf. Ook combinaties van rechte en diagonale banen, en zelfs mozaïekpatronen met verschillende houtsoorten door elkaar, duiken steeds vaker op in interieurtijdschriften. Dat sluit aan bij een bredere beweging naar vloeren met karakter, dezelfde beweging die eerder al de terrazzovloer terug op de kaart zette. Patroon is dus niet meer voorbehouden aan visgraat alleen, maar het blijft wel de basis waar de meeste nieuwe varianten op voortbouwen.
Interieurstylisten wijzen er wel op dat een patroonvloer een blijvertje moet zijn. Waar je een muurkleur zo weer overschildert, ligt een vloer vaak vijftien tot twintig jaar mee. Kies daarom liever voor een tijdloze uitvoering dan voor de meest extreme variant die je nu in elk tijdschrift ziet.
Past walvisgraat wel in jouw huis
Walvisgraat leent zich het best voor ruimtes van behoorlijk formaat. In een piepklein appartement kan het brede patroon al snel overheersen, terwijl het in een ruime woonkamer of open keuken juist tot zijn recht komt. Twijfel je, vraag dan bij de leverancier om een proefstuk van minimaal een vierkante meter, zodat je het patroon in daglicht kunt beoordelen voordat je een hele vloer bestelt. Een klein plankje op een showroomvloer geeft zelden een eerlijk beeld van hoe het patroon in je eigen woonkamer gaat ogen. Neem de tijd voor die keuze, want in tegenstelling tot een verfje op de muur, verander je een vloer niet zomaar even.